الشيخ لطف الله الصافي الگلپايگاني

306

الهيات در نهج البلاغه (فارسى)

به طور مكرّر و به تفصيل بيان شده است . از جمله در اوّلين خطبه مىفرمايد : فَطَرَ الخَلائِقَ بِقُدرَتِه . خلايق را به قدرت خود آفريد . در خطبهء 90 مىفرمايد : هُوَ القادِرُ الَّذي إِذَا ارتَمَتِ الأَوهامُ لِتُدرِكَ مُنقَطَعَ قُدرَتِه ، وَ حاوَلَ الفِكرُ المُبَرَّأُ مِن خَطَراتِ الوَساوِسِ أَن يَقَعَ عَلَيهِ في عَميقاتِ غُيوبِ مَلَكوتِه ، وَ تَوَلَّهَتِ القُلوبُ إِلَيهِ لِتَجرِيَ في كَيفِيَّةِ صِفاتِه ، وَ غَمَضَت مَداخِلُ العُقولِ في حَيثُ لا تَبلُغُهُ الصِّفاتُ لِتَنالَ عِلمَ ذاتِه رَدَعَها وَ هِيَ تَجوبُ مَهاوِيَ سُدَفِ الغُيوبِ ، مُتَخَلِّصَةً إِلَيهِ سُبحانَهُ ، فَرَجَعَت إِذ جُبِهَت مُعتَرِفَةً بِأَنَّهُ لا يُنالُ بِجَورِ الاعتِسافِ كُنهُ مَعرِفَتِه ، وَ لا تَخطُرُ بِبالِ أُولِي الرَّوِيّاتِ خاطِرَةٌ مِن تَقديرِ جَلالِ عِزَّتِه . اوست توانايى كه هرگاه تمام وهمها به هم بپيوندند و با يكديگر همكارى كنند براى آنكه پايان قدرت او را درك نمايند ، و انديشهء پاك از خطرات وسوسه‌ها بخواهد كه به غيبهاى عميق ملكوت او برسد ، و دلها واله و شيفته شوند براى اينكه در چگونگى صفات او به جريان افتند ، و عقلها به گونه‌اى وصف‌ناپذير براى دستيابى به عالم ذاتى او از راههايى بس باريك گام بردارند ( يعنى بسيار دقيق شوند ) ، به آن نمىرسند و ردع مىكند و باز مىدارد آن عقلها و وهمها و فكرها را از آنچه در پى آنند از درك پايان قدرت و اسرار عميق سلطنت و چگونگى صفات و كُنه ذات او ، و آنها ( اوهام و عقول و افكار ) در حالى كه طى مىكنند درّه‌هاى تاريك غيبها را براى تخلّص و بيرون شدن از آنها به سوى